श्रीगुरुचरित्र, अध्याय ३७ ते ४२

श्रीगुरुचरित्र (भाग १०): निसर्गावर गुरुंचे परम नियंत्रण | ४००० भक्तांना अन्नदान, साठ वर्षांच्या स्त्रीला संतती आणि कुष्ठरोग्याला तत्काळ मुक्ती

श्रीगुरुचरित्राच्या या महत्त्वपूर्ण भागात (३७ ते ४२), श्रीगुरु नृसिंह सरस्वतींचे अलौकिक सामर्थ्य, त्यांचे दैवी मार्गदर्शन आणि गुरु-कृपेचे महत्त्व स्थापित केले आहे | प्रारंभी, श्रीगुरुंनी ब्राह्मणांसाठी नित्य-नैमित्तिक आचारांचे आणि धर्माचे सविस्तर नियम सांगितले आहेत, ज्यात कृष्ण आणि त्रिमूर्ती यांच्या उपासनेचे माहात्म्य आहे . यानंतर गुरुंच्या तीन महान चमत्कारांचे वर्णन आहे:

१. चार हजार भक्तांना भोजन (अध्याय ३८): श्रीगुरुंनी केवळ तीन शेर धान्यातून चार हजार ब्राह्मण आणि त्यांच्या बालकांना तृप्त केले. श्रीगुरुचरित्राच्या ग्रंथाने हे अन्न झाकल्यावर, ते अक्षय झाले.

२. वृद्ध स्त्रीला संतती (अध्याय ३९): श्रीगुरुंच्या आज्ञेनुसार, साठ वर्षांच्या शौनक नावाच्या वांझ ब्राह्मणीने गाणगापूर संगमावर अश्वत्थ (पिंपळ) वृक्षाची सात दिवस पूजा आणि व्रत केले. या व्रतामुळे तिला पाच पुत्रांचे (दोन पुत्र आणि तीन कन्या) वरदान प्राप्त झाले.

३. कुष्ठरोग्याला मुक्ती (अध्याय ४०): नंदी नावाच्या कुष्ठरोगग्रस्त ब्राह्मणाने श्रीगुरुंच्या आज्ञेनुसार औदुंबर वृक्षाचे रोपण करून त्याची सात दिवस सेवा केली, ज्यामुळे त्याचा कुष्ठरोग तत्काळ नष्ट झाला.

अध्याय ४१ मध्ये सायमदेव परतल्यानंतर, श्रीगुरुंनी गाणगापूर या स्थानाला 'आनंद कानन' (परम सुखाचे वन) संबोधून, हे काशीहूनही श्रेष्ठ तीर्थस्थान आहे, जेथे चार पुरुषार्थ प्राप्त होतात, असे स्पष्ट केले.

या भागाचा समारोप अनंत व्रताच्या माहात्म्याने होतो। सुशीला आणि कौंडिण्य यांच्या कथेतून श्रीगुरुंनी निष्ठा आणि व्रत-पालनाचे फळ स्पष्ट केले आहे; श्रद्धा नसणाऱ्यांना कसे दारिद्र्य आणि पशू योनीचे दुःख भोगावे लागते आणि व्रत-पालनाने पुन्हा राज्य प्राप्त होते.

हे सर्व भाग सिद्ध करतात की गुरुंची कृपा ही दैवी शक्तीची सर्वोच्च अभिव्यक्ती आहे, जी नियती, मृत्यू, रोग आणि दारिद्र्य यावर विजय मिळवते आणि संन्यास व व्रत-पालनाद्वारे भक्तांना परम शुद्धी प्रदान करते |

.